ŞİZOFRENİ HASTALIĞINDA AİLELER VE YAKINLARI İÇİN ÖNERİLER

ŞİZOFRENİ HASTALIĞINDA AİLELER VE YAKINLARI İÇİN ÖNERİLER

Şizofreni, tanı, tedavi ve takip süreçlerinin hasta ve hasta yakınları için oldukça zorlayıcı bir süreç içeren psikiyatrik bir rahatsızlıktır. Hastalığı tanımak, süreçleri anlamak; destek ve müdahale sistemlerini öğrenmek hastanın aile ve/veya yakınlarına kalan sorumluluklardandır. Bu noktada aileler ve/veya yakınlar mutlaka tedavi sürecinin içinde etkin bir rol oynamalı ve sürece aktif olarak katılmalıdır. Aile ve yakınların sürece katılımları ve katkıları hastalığın sürecinde büyük önem taşımaktadır.

Hastalıkla ilgili bilgi sahibi olmak

Öncelikli olarak ailelerden beklenen, hastalık ile ilgili bilgi sahibi olmak ve hastalığı yakından tanımalarıdır. Şizofreni nasıl bir hastalık, nasıl belirtiler ile kendini gösterir, tedavisi nasıldır, süreç nasıl ilerler gibi soruların cevabını verebilir olmaları beklenir. Şizofreni hastalığının tedavi sürecinde de ailelere psikoeğitim çalışmaları vermek, medikal ekibin de sorumluluklarındandır.

İlaçların düzenli kullanımı

İlaçların düzenli kullandığını takip etmek, hastanın ilaç alma rutinini oluşturana kadar yardımcı olmak hasta yakınlarından beklenen görevlerdir.

Tedavi ekibi ile kontak halinde olmak

Tedavi ekibinin bir üyesi olarak tedavi sürecini etkileyebilecek bilgileri doktorla paylaşmak, olumlu ve olumsuz gelişmeler hakkında bilgi vermek, gözlemleri medikal ekiple paylaşmak önemlidir.

Yineleme dönemlerini önceden fark edebilmek

Şizofreni, yineleme ve iyileşme dönemleri olarak ayrılan, belirtilerinde zamanla değişimler gösteren bir hastalıktır. Geçmişte görülen belirtilerin yeniden ortaya çıkması ya da azalan belirtilerde belirgin bir kötüleşme olması durumuna “yineleme” adı verilir. Bu dönemler, tedavi için psikiyatri hastanesine yatırılmayı gerektirebilecek dönemler olabilir. Bu nedenle yinelemelerin önlenmesi ya da daha az düzeyde atlatılabilmesi için bu dönemlerin başlangıcını anlamak ve önlemek büyük önem taşır. Bu belirtilerin hepsi bir arada görülemeyeceği gibi hangilerinin ortaya çıktığı kişiye göre değişiklikler gösterebilir.

Kendi ihtiyaçlarını unutmamak

Şizofreni hasta yakınları ve/veya ailelerinde en çok rastlanan durum hasta yakınlarının kendi özbakımını, fiziksel görünümlerini ihmal etmeleri oluyor. Bu noktada tükenmemek ve kendilerini ayakta tutmak, hasta yakınlarının önemli görevlerinden biridir. Bu süreçte uygun zamanlarda, kendilerine zaman ayırabilmeleri, sosyal hayattan kopmamaları, hoşlandıkları şeylere vakit ayırmaları beklenmektedir.

Şizofreni hasta yakınlarına bu süreçte verilebilecek diğer öneriler şunlardır:

  • Hastanın baş etme becerilerini güçlendirmek için ona yardımcı olmak
  • Hastayı kendi kendine bir şeyler yapabilmesi için yüreklendirmek, bunu gerçekleştirebilmesi için ona fırsat tanımak.
  • Destek alabileceği gruplara, derneklere ya da sosyal gruplara dahil olmasını sağlamak.
  • Hastalık dışı konulardan konuşmak.
  • Farklı etkinlikler için zaman ayırmak. Dönemsel de olsa sürdürebilmeleri için desteklemek.
  • Yakınına güvendiğini belirtmek, neleri yapmaktan hoşlandığını, nelerden keyif aldığını konuşarak kendisine yeniden hatırlatmak.
  • Özel günleri aksatmadan kutlamak, hastaların da bu programlara katılmasına yardımcı olmak. Bu programlarda hastalarını tedirgin edecek bir durum varsa önceden planlayıp önlem almak ya da süreyi kısa tutmak.
  • Hastaların kendi çocukları ya da evde yaşayan başka çocuk varsa, çocukları da yaş dönemlerine göre hastalık hakkında kısaca bilgilendirmek.
Bize Ulaşın