ÇOCUKLAR VE ONLARIN SANAL OYUN DÜNYASI

ÇOCUKLAR VE ONLARIN SANAL OYUN DÜNYASI

Çocukların video oyunları oynama konusunda kontrolden çıktığını mı düşünüyorsunuz? İşte bu noktada bu yazı sizlere bir çözüm yolu sunabilir. Hatta bu yazı ile video oyunlarının eksi/zararlı yönlerinin aksine potansiyel faydalarının farkına varabilir, bu konuda sizin için yol gösterici olabilecek birtakım bilgiler edinebilirsiniz.

Günümüzde birçok ebeveynin yakındığı şey çocukların telefon, tablet ve bilgisayar başından ayrılmaması, saatlerce bunların başında kendilerinin tabiriyle zaman öldürmesidir.

  • “Bizim zamanımızda böyle şeyler mi vardı canım, kendi oyuncağımızı kendimiz yapardık?”
  • “Sokaktan içeri girmez, sürekli mahalleden arkadaşlarımızla dışarıda oyun oynardık. Bu aletler olmadan da eğlenmesini ve öğrenmesini bilirdik.”

Bunlar çoğumuzun kulağına tanıdık gelebilecek cümlelerdir. Evet, ebeveyn olarak haklısınız, o zamanlar böyle değildi ama hızla ilerleyen bir teknoloji var ve bu durum beraberinde birtakım kolaylıklar ve zorluklar getirdi. Peki, ne yapacağız ya da yapmalıyız? Bu önemli bir soru çünkü teknoloji kullanımının artmasıyla birlikte artan video oyunları son zamanlarda ebeveyn ve öğretmenlerin çocukların video oyunları oynamaları ile ilgili endişelerini içeren sorular yöneltmelerine neden olmuştur. Ne gibi?

  • “Benim çocuğumun bu oyun oynama süresi fazla mı?”
  • “Öğrencilerimin video oyunları oynaması eğitimlerine engel olur mu?”
  • “Eğer bir çocuk fazla oyun oynuyor ise bunu nasıl bilebilirim?”

Bu sorular önemli, en azından bunların farkında olmak bile değerlidir. Niye mi? Bu oyunlar zaman zaman bazı kişilerin aşırı ve kontrolsüz bir şekilde kullanımına neden olabilmektedir. Bu aşırı ve kontrolsüz kullanım beraberinde birtakım problemleri getirmektedir. Bunun sonucunda da kliniklere başvurular hızla artmaya başlamış ve aileler ve öğretmenler destek talep etmeye başlamışlardır. Son yıllarda tüm bunlarla ilişkili olarak oyun ve oyun kullanıcılarının sayısının artması dikkatleri bu oyunların etkileri üzerine çekmiştir. Yapılan etki araştırmaları sonucunda çocukların bu oyunları aşırı ve kontrolsüz kullanımının bazı problemleri beraberinde getirdiği görülmektedir. Ne gibi?

  • Gelişimsel gecikme
  • Öfke
  • Dürtü kontrol zorlukları
  • Depresyon
  • Uyku bozuklukları
  • Sosyal anksiyete

Tüm bunların yanı sıra ebeveynler ve öğretmenler olarak unutulmamalıdır ki video oyunları doğru içerik ile verildiği taktirde çocukların düşünce süreçlerine ve hızlı öğrenmelerine katkı sağlamaktadır. Hatta içinde bulunduğumuz şu dönemde popüler bir oyun olan “pokemon go” sayesinde sosyal anksiyetesi olan otizmli bir gencin bunu nasıl yendiğini okumuş bile olabilirsiniz. Ancak unutmamak gerekir ki, video oyunları aynı boyama yapma, resim çizme, hikâye okuma aktiviteleri gibi bir aktivite olarak kullanılabilir. Yani video oyunları bu birçok aktiviteden sadece biri olabilir ama asla hepsi değil.

Peki, ne yapabiliriz?

  • Öncelikle oyunların içeriklerini muhakkak kontrol edin. Şiddet içerikli oyunlardansa daha öğretici oyunlar vermeye gayret edin.
  • İkinci olarak yalnız oyunlardan daha çok grup oyunlarına teşvik edin. Bu bir grup olarak nasıl çalışıldığını öğrenmesine katkı sağlayacak ve diğer insanlarla iletişimini bir nebze olsun arttıracaktır
  • Üçüncü olarak mutlaka bir limit koyulmalı. Bu ne demek? Yani yapılması gereken ödev ve işler bitmeden oturmasına müsaade etmeyeceğinizi bilmesi gereklidir.
  • Oyunların içeriği hakkında çocuğunuzla sohbet edin, konuşun. Gerçek ile sanal dünya arasındaki farkı ayırt etmesine yardımcı olun.
  • Bu oyunları tek başına yatak odasında değil de sizin veya başkalarının görebileceği alanlarda oynamasını sağlayın.
  • Bu oyunların yanında onların boş zamanlarında sürdürebileceği diğer sosyal faaliyetlerin artmasını sağlayın ve teşvik edin.
  • Eğer hiçbiri olmuyorsa geçici süre oyunu elinden alın ve uygun zamanda belli aralıklarla kendisine geri verin.
  • Son olarak eğer normal veya problemli oyun kullanımını ayırt edemiyor, zaman zaman oyunların olumsuz etkilerini gözlemliyor ve bu konuda çocuğunuzun risk altında olduğunu düşünüyorsanız muhakkak uzman bir kişiden danışmanlık almanızı öneririz.

Kaynak: Griffiths, MD (2003). Video games: Advice for teachers and parents. Education and Health 21:48–49.

Bize Ulaşın